PRIVE Sauna AKWA

Wellness voor lichaam en geest

Villa Eikelenhof


Jan Pieter Cluysenaar Kortenberg Villa EikelenhofJ.P. Cluysenaar Maison de Campagne

Henri-Joseph Verheyden (+ 1857) liet in 1841 op de noordelijke helling van de oude Curtenbergh een landhuis, een "maison de campagne", bouwen, het Eikelenhof. De architect was Jan Pieter Cluysenaer (1811-1880) een van de bekendste Belgische architecten van de negentiende eeuw. Zo ontwierp Cluysenaar ook de Sint-Hubertusgalerij te Brussel.



Jean-Pierre Cluysenaar architectJan Pieter Cluysenaar

De villa Eikelenhof of La Chênaie staat gedeeltelijk op Kortenbergs grondgebied (de toegangspoort) en gedeeltelijk op het dat van Everberg (de eigenlijke villa). Op de Curtenbergh stond in 1095 de voorloper van de Abdij van Kortenberg en de eerste kerk van Kortenberg. Deze kerk, in de volksmond de bergkerk genoemd, bleef de parochiekerk van Kortenberg tot 1771, toen de nieuwe kerk op de Heurk gebouwd werd. De kapel van Onze-Lieve-Vrouw van Halle, binnen het villadomein herinnert aan de oude bergkerk. 



Atlas der Buurtwegen 1841 met vermeldeing eigendom VerheydenDe villa in de Atlas der Buurtwegen punt ten zuiden duidt op de locatie van de oude bergkerk


Villa Eikelenhof op de kaart van PoppPerceelplan kaart Popp met vermelding van het oud kerkhof van de afgebroken bergkerk



La Chênaie Everberg 2018De villa in 2018

Het Eikelenhof werd opgetrokken volgens de plannen van Cluysenaar in neo-Italiaanse- renaissance. Het bestaat uit een hoofdgebouw en twee zijgebouwen (vroeger paardenstallen en een koetshuis, nu tot woning omgebouwd) symmetrisch opgesteld rond een binnenplein. Het landhuis is op de noordelijke helling van de Eikelenberg gelegen. Hierdoor was het goed zichtbaar. Opvallend zijn de bepleisterde gevel, de vijf traveeën, de benadrukte middenrisaliet met rondboogvensters en het belvédère. 

interieur Villla Eikelenhof Kortenberg klein salonHet klein salon (2018)

De villa heeft drie niveau's. Het keldergedeelte bestaat uit vier kelders, een inkomhal met ingang van buiten uit, een keuken, een voorraadkamer en een trap naar het tweede niveau. Het woonniveau omvat een ruime inkomhal met daarachter het grote salon. Rechts daarvan de voorkamer en het kleine salon. Links van het grote salon, de traphal, bureau en de eetkamer. Het derde niveau had bij de bouw twee slaapkamers, drie kamers, een gang en een 'cabinet'. Cluysenaar drukte de plannen af in zijn boek "Maisons de campagne, châteaux, fermes, maisons de jardinier, garde-chasse et d'ouvriers, etc. exécutés en Belgique".

Villa Eikelenhof of La Chênaie KortenbergKamer in één van de zijgebouwen (2018)

De wijnhandelaar en weduwnaar Henri-Joseph Verheyden (geboren 1774) bezat 65 hectare land onder Everberg, zijn schoonzoon Antoine Marie Joseph Lemonnier 7 hectare bos. Een jaar na de bouw van het Eikelenhof overleed Isabelle-Françoise Verheyden (1803-1844), de dochter van Henri-Joseph en de vrouw van Antoine Lemonnier (geboren 1803). Ze werd te Everberg tegen de kerk aan begraven. Victor Gustave Lemonnier (overleden 1913) bewoonde het Eikelenhof toen de fanfare "La Concorde" te Kortenberg werd gesticht. Hij werd in 1861 erelid en betaalde het vaandel van de vereniging. 


Binnenplein Eikelenhof  Kortenberg 2018Het binnenplein in 2018

Lemonnier verkocht het landhuis op 24 juli 1879 aan Augustin Leclercq (1811-1910). Deze liet het vochtige terrein draineren. Augustin Leclerq was afkomstig uit Arquennes in Henegouwen. 







Auguste Leclercq Kortenberg Villa La ChênaieAugustin Leclercq op hogere leeftijd


Hij was marmerbewerker van beroep. Hij vergaarde rijkdom door stratenaanleg. Hij kocht “La Chênaie" als buitenverblijf. Hij stierf in 1910, bijna 100 jaar oud. 











 

Villa La Chênaie of Eikelenhof Kortenberg Postkaart Carte PostaleOude postkaart van Villa La Chênaie


Augustin werd als eigenaar van het Eikelenhof opgevolgd door zijn zoon Jules Leclercq (Brussel 1848-1928), raadsheer bij het Hof van Beroep en voorzitter van de Koninklijke Vereniging voor Aardrijkskunde, Hij schreef verscheidene, succesvolle reisverhalen. Hij was ook de stichter van de Revue Générale. Sedert 1902 was hij lid van de Koninklijke Academie van België. Hij was in 1876 met Marie-Louise-Juliette Du Bost (geboren 1857) gehuwd, de zuster van baron Eduard Du Bost (1855-1945), koninklijk notaris, en voorzitter van de Senaat. 

Jules Leclercq Kortenberg La ChênaieJules Leclercq

Jules Leclercq kocht in 1913 de overblijvende gronden van de familie Lemonnier. De Kortenbergse en de Everbergse gemeenteraad schafte, op zijn verzoek, de kleine wegen die uitkwamen aan de bergkerk via het domein Eikelenhof af. Deze werden vervangen door een nieuwe weg die rond het domein kronkelt. 

Bij de pensionering van Jules Leclercq, vestigde het echtpaar zich  permanent in de villa te Kortenberg. Leclercq breidde het domein nog uit met een conciergerie aan de Kiewitstraat.

Sfinks Villa La Chênaie KortenbergSfinks aan de inkom van de villa.


Sfinks Villa La Chênaie KortenbergDe sfinks rechts van de ingang



Suzanne Leclercq (overleden 1968), de dochter van Jules Leclercq, huwde Albert Hocedez uit Gent. Deze laatste was de broer van Monseigneur Hocedez, bisschop van Gent. Ingenieur Albert Hocedez (overleden 1957) was de voorzitter van de Mijnraad. De familie Hocedez-Leclercq woonde te Brussel maar had, “La Chênaie" als buitenverblijf van mei tot september. Albert Hocedez kocht de ingang van het in 1914 afgebrande kasteel Houtart en voegde dit toe aan het domein van de villa. 

De dochter van Albert Hocedez, Geneviève Hocedez (1922-2014) huwde in 1943 ingenieur René Laneau (1905-1972) uit het Negenhoekhof te Erps-Kwerps. De bijgebouwen zijn door hen tot woningen omgevormd.

Geneviève Hocedez overleed in 2014. Het Eikelenhof is in 2018 verkocht.







Villa Eikelenhof Everberg Kortenberg 2018De villa in het voorjaar van 2018


Carte Postale Villa La Chênaie CortenbergVilla La Chênaie op een oude postkaart



Meer informatie:

Biographie Coloniale Belge Jules Joseph Leclercq




Bronnen

Leclercq Jules, L'Île Maurice (Parijs1897) 1-2.

Vannoppen H., Kortenberg in de Belle Epoque (1989) 30-31.

Vannoppen H., Honderd Kortenbergse gebouwen. (Winksele 1991) 30.

Cluysenaar J. P., Maisons de campagnes, châteaux, fermes, maisons de jardinier, garde-chasse et d’ouvriers etc. (Brussel 1859) Pl. 6 en 7.

Maes F., Geschiedenis van Kortenberg (onuitgegeven), 352-353.
Maes F., "Kortenberg zijn abdij en zijn oude woningen" in: Eigen Schoon en De Brabander (1955) 199-220 en 293-312.

Rouhart-Chabot J., "Abbaye de Kortenberg" in: Monasticon Belge. Tome IV Province de
Brabant. Premier Volume
(Luik 1964) 253-254.

Borgions C., "De abdij voor 1200" in: Vannoppen H. (ed.), Kortenberg 1095-1995 (Antwerpen 1995) 56-60.

Borgions C., "De abdij van 1200 tot 1576" in: Vannoppen H. (ed.), Kortenberg 1095-1995 (Antwerpen 1995) 62-67.

Ockeley J., "Kantonmunicipaliteiten, fusies en oprichting van gemeenten in de Franse en Hollandse tijd in Brabant" in: Eigen Schoon en De Brabander (2011) 22.

Vandenbreeden J, Bastin C., Dierkens-Aubryf en Evrard J., "Neoclassicisme, De 19de eeuw in België", in: Architectuur en Interieurs (Tielt 1994) 39-53.

Vandendaele R., Gosse A, Geerinck A en De Smedt-Massant E., 1980: Cluysenaar Jean-Pierre', Poelaert en zijn tijd, Brussel, 153-63.

De Voghel J.F., Monographie de la paroisse d'Everberg (zp zd) 15.

De Séjournet D., "Jean-Pierre Cluysenaar, Précurseur de l'éclectisme en Belgique" in: Les Nouvelles du Patrimoine, L'Eclectisme 1840-1914, 136 (2012) 19-20.

Oostyn S., 1992: Het Eikenhof: een natuur-historisch reservaat, Curtenberg, 150-156.

Schouteden-Wery J., 1909: "Excursions scientifiques dans le Brabant (géographie, géologie, botanique et zoologie) organisées par l'Extension de l'Université libre de Bruxelles et dirigées par M. le professeur Jean Massart. Relations faites par Joséphine Schouteden-Wery, Régente aux Cours supérieurs (A) et à l'Ecole Normale de la Ville de Bruxelles. 5° Excursion à Moorsel-Everberg-Cortenberg (Suite)", in: Revue de l'Université de Bruxelles 14 (1908-1909), 325-366.

Het natuurreservaat "Eikenhof, een ongerept stuk natuur te Kortenberg", interview met Marc De Coster, conservator Eikenhof, in : Het Laatste Nieuws, 2 november 1985.

Van Driessche T., "van goeden koerliken Rotcelaerstene wel ende reynlic ghehouwen, winning en toepassing van Diestiaanijzerzandsteen in het Hageland van de middeleeuwen tot de 20ste eeuw", in: Relicta 13 (2015) 7-124.

Winters J., 1981: "Maatschappij en maatschappijbeeld: Jean-Pierre Cluysenaar" in: Openbaar Kunstbezit Vlaanderen, 19 (1981) 123-142.